
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik hava saldırıları yalnızca askeri ve ekonomik sonuçlar doğurmakla kalmıyor, aynı zamanda küresel çevre üzerinde de ciddi bir tahribat oluşturuyor.
Savaşın Görünmeyen Yıkımı: İran’daki Petrol Tesisleri Yanıyor, Atmosfer Zehirleniyor
28 Şubat’tan bu yana devam eden saldırılarda Tahran çevresindeki petrol rafinerileri ve depolama tesislerinde çıkan büyük yangınlar, savaşın karbon ayak izini hızla büyütüyor.
Petrol tesislerinde meydana gelen patlamalar, askeri operasyonlar ve yoğun yakıt tüketimi, küresel sera gazı emisyonlarının önemli ölçüde artmasına neden oluyor. Uzmanlar, modern savaşların sadece insan ve altyapı kayıplarıyla değil, aynı zamanda çevresel yıkımla da sonuçlandığına dikkat çekiyor.
Çatışmaların 9. gününe girildiği süreçte askeri operasyonların yalnızca bölgesel güvenliği değil, küresel iklim dengesini de etkilediği değerlendiriliyor. Orduların dünya genelindeki sera gazı emisyonlarının yaklaşık yüzde 5,5’inden sorumlu olduğu tahmin edilirken, devam eden savaşın bu oranı daha da yükseltme riski taşıdığı ifade ediliyor.
Savaşta kullanılan jet uçakları, uçak gemileri, balistik füzeler ve insansız hava araçları büyük miktarda fosil yakıt tüketiyor. Her operasyon sırasında atmosfere yüksek miktarda karbondioksit ve diğer zararlı gazlar salınıyor. Ancak çevresel etkilerin en ağır kısmı, enerji altyapısına yönelik saldırılarda ortaya çıkıyor.
Tahran çevresindeki Şahran, Şehr-i Rey, Koohak ve Tondgouyan gibi önemli petrol depoları ve rafinerilerin vurulmasının ardından çıkan büyük yangınlar günlerce sürdü. Bu yangınlar yalnızca karbondioksit değil, aynı zamanda kükürt dioksit, azot oksitler, kanserojen partiküller ve çeşitli toksik gazları da atmosfere yayıyor.
Uzmanlara göre bu tür yangınlar kısa sürede on binlerce ton kömür yakımına eşdeğer emisyon oluşturabiliyor. Benzer durum daha önce Ukrayna’daki savaş sırasında yaşanan büyük yangınlarda da görülmüştü.
Savaşın etkisi yalnızca İran’la sınırlı kalmadı. İran’ın misilleme saldırıları sonrası Körfez bölgesindeki bazı petrol tesislerinin de hedef alınması, enerji altyapısına yönelik riskleri artırdı. Bölgedeki gerilim petrol ve doğalgaz fiyatlarında ciddi dalgalanmalara neden oldu.
Öte yandan Hürmüz Boğazı’nın kapalı kalmaya devam etmesi, küresel petrol sevkiyatının yaklaşık yüzde 20’sini doğrudan etkiliyor. Enerji arzındaki belirsizlik nedeniyle bazı ülkelerin elektrik üretiminde yeniden kömüre yönelme ihtimali, küresel emisyonların daha da artabileceği yönündeki endişeleri güçlendiriyor.
Uzmanlar, modern savaşların iklim değişikliğini hızlandıran önemli faktörlerden biri haline geldiğini vurguluyor. Artan emisyonların kuraklık, göç ve kaynak rekabetini tetiklediği, bunun da yeni çatışmalara zemin hazırlayabileceği ifade ediliyor.



