Ayasofya-i Kebir Camii Şerifi’nde Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı restorasyon çalışmaları devam ediyor.
Ayasofya’da Cumhuriyet Tarihinin En Kapsamlı Restorasyonu Sürüyor!
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, çalışmaları yerinde inceleyerek dört etap halinde yürütülen restorasyon uygulamalarının üçünün tamamlandığını, minare, kubbe ve mozaikleri kapsayan çalışmaların ise titizlikle sürdüğünü açıkladı.
Ayasofya’da gerçekleştirilen incelemelerin ardından açıklamalarda bulunan Bakan Ersoy, yapının gelecek nesillere sağlıklı şekilde aktarılması amacıyla kapsamlı rölöve, restitüsyon ve restorasyon projelerinin hazırlandığını belirtti. Yapısal analizler sonucunda ana kubbe ve yarım kubbeler için güçlendirme projelerinin oluşturulduğunu ifade eden Ersoy, Koruma Kurulu onaylarının ardından uygulamalara geçildiğini kaydetti.
Restorasyonun ilk etabında güney cephe bahçesinde bulunan III. Mehmet, II. Selim, III. Murat ve Şehzadeler Türbesi’nde çalışmalar gerçekleştirildi. Türbelerin kubbelerindeki kurşun örtüler yenilenirken ahşap bölümler, pencereler ve dış cephelerde bakım, temizlik ve konservasyon işlemleri yapıldı. Muvakkithane ve sıbyan mektebinin restorasyonu da tamamlandı.
Devam eden ikinci etapta Ayasofya’nın kuzey, güney ve doğu cephelerinde çalışmalar yürütülüyor. Kuzeydoğu minaresinde ise depreme karşı kapsamlı bir güçlendirme gerçekleştirildi. Minarenin belirli bölümleri kontrollü olarak sökülürken yapısal dayanıklılığı artırmak amacıyla paslanmaz çelik plakalar ve rod sistemleri uygulandı.
Ayasofya’nın ana kubbesindeki çalışmalar da restorasyonun en hassas bölümleri arasında yer alıyor. Kubbenin iç yüzeyinin mozaiklerle kaplı olması nedeniyle güçlendirme işlemlerinin dış yüzeyden yapılması kararlaştırıldı. Kurşun kaplamaların sökülmesi sırasında tarihi yapının ve mozaiklerin hava şartlarından zarar görmemesi amacıyla ana kubbe geçici bir üst örtüyle koruma altına alındı.
İç mekândaki mozaiklerin konservasyon ve restorasyonunun güvenli şekilde gerçekleştirilebilmesi için özel platform ve iskele sistemleri kuruldu. Ana kubbedeki mozaikler lazer tarama ve fotogrametri yöntemleriyle ayrıntılı olarak belgelenirken Ayasofya’nın geçmiş dönemlerde geçirdiği onarımlara ilişkin yeni veriler de kayıt altına alındı.
Çalışmalar sırasında Ayasofya’nın ibadete açık kalmasına da özel önem veriliyor. İbadet ve restorasyon faaliyetlerinin eş zamanlı sürdürülebilmesi amacıyla dört ana kolon üzerine oturan çelik platform sistemi oluşturuldu.
Üçüncü etap kapsamında ise galeri katının ziyarete açılmasına yönelik çalışmalar tamamlandı. Ziyaretçi güzergâhları düzenlenirken giriş ve iniş rampaları, geçici giriş tüneli, bilet gişeleri, X-Ray ve turnike sistemleri oluşturuldu. Aydınlatma, güvenlik kamerası, acil anons ve internet altyapısı da yenilendi.
Restorasyon yalnızca Ayasofya’nın görünen bölümlerinde değil, yer altında da sürüyor. Yeraltı tünellerinde kazı, temizlik, belgeleme ve güçlendirme çalışmaları yürütülürken Vezir Bahçe ve Batı Bahçe bölümlerindeki temizlik işlemlerinin yüzde 90’ının tamamlandığı açıklandı. Batı Bahçe’de mekanlarla bağlantılı 9 tünel yapısı tespit edildi.
Bakan Ersoy, ana kubbe, yarım ve çeyrek kubbeler, Fatih ve Mimar Sinan minareleri, mozaikler, mermerler, ahşap ve diğer özgün unsurların yanı sıra vaftizhane, şadırvan ve türbelerde de çalışmaların devam edeceğini belirtti.
Ayasofya’nın tarihinin en kapsamlı restorasyonuna alındığını vurgulayan Ersoy, çalışmaların temel amacının Fatih Sultan Mehmet’in emaneti olan tarihi yapıyı özgün kimliğini koruyarak gelecek nesillere ulaştırmak olduğunu ifade etti.
Ayasofya, restorasyon, Mehmet Nuri Ersoy, İstanbul
